امام سجاد علیه السلام، بخش مهمّی از مشکلات اساسی دنیای اسلام را که به فاجعه کربلا انجامید، ناشی از شیوع انحطاط و فساد اخلاقی میان مردم می­دانند، و به همان میزان که اخلاق در جامعه‌ای نابود گردد، آن ملت منشأ مفاسد بیشتری خواهد شد.
اگر مردم آن زمانه از اخلاق اسلامی برخوردار بودند، یزید و ابن‌زیاد و عمر سعد و دیگران نمیتوانستند آن فاجعه­ را بیافرینند. اگر مردم آن‌طور پست نشده و از آرمانها دور نشده بودند و رذایل بر آنها حاکم نمی­بود، ممکن نبود حکومتها بتوانند مردم را به ایجاد چنان فاجعه عظیمی – یعنی کشتن پسر پیغمبر و پسر فاطمه زهرا سلام‌الله‌علیها- وادار کنند. یک ملت، وقتی منشأ همه مفاسد خواهد شد که اخلاق او خراب شود.(۱) با چنین نگرشی امام سجاد علیه السلام در راه احیای دین بدین گونه همت گماشت که چهره آلوده جامعه را از این زشتی­ها پاک کنند و اخلاق نیکو را جایگزین گردانند و چون شرایط اقتضا می­کرد این مبارزه را در قالب دعا ارائه کردند که بعدها به صحیفه سجادیه مشهور شد، «لذا صحیفه سجادیه دعاست؛ اما درس است.»(۲) درس تعلیم اخلاق در زندگی.

Related Post